Fajr:04:30 | Duhr:01:47 | Asr:06:01 | Magrib:09:41 | Ishaa:11:11 | Maandoverzicht

Vrijdagpreken in het Arabisch en Nederlands.

28-08-2015 - Surat an-Nasr

Titel
Stilstaan bij Surat an-Nasr (De Overwinning)
وقفة مع سورة النصر
Audio
Opmerking
We vragen Allaah om vergeving als er zaken uitgesproken worden die niet in overeenstemming zijn met de Islaam. En we vragen een ieder die iets leest of hoort wat niet in overeenstemming is met de Islaam om dit te melden via het contactformulier. Vermeld in ieder geval de datum.
De Nederlandse vertaling is niet een exacte vertaling van het Arabische deel. Er kunnen zaken zijn weggelaten of juist toegevoegd!

بسم الله الرحمن الرحيم   |   Bismillaah-rrahmani-rrahiem   |   In de naam van Allaah de meest Barmhartige de meest Genadevolle.


الحمد لله رب العالمين والصلاة والسلام على الرسول الكريم محمد وعلى آله وأصحابه أجمعين.

يقول الله تعالى: (إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ * وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا * فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُ * إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًاً).
سورة النصر: سورة مدنية. ومن أسماء هذه السورة كذلك سورة التوديع.
ومما روي في هذه مِن حَدِيثِ ابنِ عَبَّاسٍ رضي اللهُ عنهما: أَنَّهُ قَالَ لِعُبَيدِ اللهِ بنِ عَبدِ اللهِ بنِ عُتبَةَ: تَعْلَمُ آخِرَ سُورَةٍ نَزَلَتْ مِنَ القُرآنِ، نَزَلَتْ جَمِيعًا؟ قُلْتُ: نَعَمْ ﴿ إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْح * وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا * فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُ إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا ﴾ قَالَ: صَدَقْتَ.
وما رواه البخاري في صحيحه مِن حَدِيثِ ابنِ عَبَّاسٍ رضي اللهُ عنهما قال: «كَانَ عُمَرُ يُدْخِلُنِي مَعَ أَشْيَاخِ بَدْرٍ، فَكَأَنَّ بَعْضَهُمْ وَجَدَ فِي نَفْسِهِ فَقَالَ: لِمَ تُدْخِلُ هَذَا مَعَنَا وَلَنَا أَبْنَاءٌ مِثْلُهُ؟ فَقَالَ عُمَرُ: إِنَّهُ مَنْ قَدْ عَلِمْتُمْ، فَدَعَاهُ ذَاتَ يَوْمٍ فَأَدْخَلَهُ مَعَهُمْ، فَمَا رُئِيتُ أَنَّهُ دَعَانِي يَوْمَئِذٍ إِلَّا لِيُرِيَهُمْ، قَالَ: مَا تَقُولُونَ فِي قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى: ﴿إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْح ﴾؟ فَقَالَ بَعْضُهُمْ: أُمِرْنَا أَنْ نَحْمَدَ اللَّهَ وَنَسْتَغْفِرَهُ إِذَا نُصِرْنَا وَفُتِحَ عَلَيْنَا، وَسَكَتَ بَعْضُهُمْ فَلَمْ يَقُلْ شَيْئًا، فَقَالَ لِي: أَكَذَاكَ تَقُولُ يَا ابْنَ عَبَّاسٍ؟ فَقُلْتُ: لَا، قَالَ: فَمَا تَقُولُ؟ قُلْتُ: هُوَ أَجَلُ رَسُولِ اللَّهِ صلى اللهُ عليه وسلم أَعْلَمَهُ لَهُ، قَالَ: ﴿ إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْح ﴾ وَذَلِكَ عَلَامَةُ أَجَلِكَ ﴿ فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُ إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا ﴾ فَقَالَ عُمَرُ: مَا أَعْلَمُ مِنْهَا إِلَّا مَا تَقُولُ.

بدأت هذه السوة بقوله تعالى (إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ)، وهذه السورة خطاب للنبي صلى الله عليه وسلم.
والمراد بالنصر نصر الله لنبيه على قريش، أي: نصر الإسلام الذي هو الدين الحق على الباطل.
(وَالْفَتْحُ) والمراد بالفتح هو فتح مكة. وكان فتح مكة في رمضان في السنة الثامنة من الهجرة. حيث أقبل النبي صلى الله عليه وسلم من المدينة إلى مكة ومعه عشرة آلاف من المسلمين. ولما رأى أهل مكة هذا الجم الغفير من الناس رفعوا راية الهزيمة، بدون قتال ولا معركة. وفتح النبي صلى الله عليه وسلم مكة، ودخل الكثيرون من أهل مكة إلى الإسلام لما رأو هذا المشهد.
ثم قال سبحانه: (وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا)، أي: رأيت الناس من صُنوف العرب وقبائلها عند ذلك يدخلون في دين الله، وهو دينك الذي جئتهم به، لزوال ذلك الغطاء الذي كان يحول بينهم وبينه، فهو غطاء فريق الباطل، فيدخلون فيه أفواجاً، أي: طوائفَ وجماعاتٍ لا آحاداً كما كان في بدء الأمر في أيام الشدة.
فإذا حصل ذلك كله، وهو لا ريب حاصل. فهو خبر من الله.
(فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ)، أي: فنزِّهْ ربك، فسبحان الذي لا يهمل الحق ويدعه للباطل يأكله، وسبحان من لا يخلف وعده.
(وَاسْتَغْفِرْهُ)، أي: اسأل الله أن يغفر لك الخطايا والنقائص التي كانت عند بعض المسلمين. وخصوصا لما رأو أن الفتح تأخر في نظرهم. ولله في خلقه شؤون.

ثم ختم الله تعالى هذه السورة بقوله: ﴿ إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا ﴾، أي: إن الله تعالى يتوب على المسبحين والمستغفرين، وقال توابا لأنه كثير القبول للتوبة، يتوب على عباده ويرحمهم ويقبل توبتهم.
وإذا كان صلى اللهُ عليه وسلم وهو معصوم يؤمر بالاستغفار فما الظن بغيره؟!
وقد قال النَّبِيَّ صلى اللهُ عليه وسلم: وَإِنِّي لَأَسْتَغْفِرُ اللَّهَ فِي الْيَوْمِ مِئَةَ مَرَّةَ.

وختاما، عباد الله، سر هذه السورة أن فيها معنيين خفيين عظيمين، بشارتين.
البشارة الأولى، بشارة للناس، وأن الناس سيدخلون في دن الله، في الإسلام أفوجا، بعدد كبير.
والبشارة الثانية أن هذه السورة دلت على قرب أجل النبي صلى الله عليه وسلم، وأنه سوف يموت صلوات ربي وسلامه عليه.
فما علينا، عباد الله، إلا أن نسبح الله ونستغفره. فالله غفور رحيم لمن أقر ضعفه وأنه بحاجة إلى ربه وطلب من الله المغفرة، رغبة في مغفرته ورحمته. فالاستغفار عبادة من أعظم ما بتقرب به الإنسان من ربه.
فأكثروا من الاستغفار.


 

Allaah subhanahu wata’ala zegt in deze surah: (Als de hulp van Allaah en de overwinning zijn gekomen. (2) En jij (O Mohammed) de mensen in grote groepen tot de godsdienst van Allaah ziet toetreden. (3) Prijs dan de Glorie van jouw Heer en vraag Hem om vergeving. Voorwaar, Hij is Berouw aanvaardend.)
Deze surah is neergezonden in de tijd dat de Profeet sallallahu alaihi wasallam zich in al-Madinah bevond. En deze surah wordt naast “de Hulp” ook genoemd “het Afscheid”.
En een van de overleveringen die overgeleverd zijn betreffende deze surah is van Ibn Abbaas, waarin hij verteld dat deze surah de laatste surah is dat is neergezonden als geheel.
Een andere overlevering die ook overgelevrd is door Ibn ABbaas maakt ons duidelijk waarom deze surah ook wel het hoofdstuk van het afsheid genoemdwordt, hij zegt:
Omar nam mij mee naar een zitting waarin de ouderen van Badr zaten, degene die de veldslag van Badr hebben meegemaakt. (En Abdullaah Ibn Abbaas mocht hier tussen zitten). En een van de ouderen kreeg hier een apart gevoel bij, hij zei tegen Omar: Waarom laat je hem binnen en wij hebben ook zonen die net als hij zijn.
Omar zei: Jullie weten wie hij is. (Duidend op zijn positie ten opzichte van de profeet, zijn neefje en iemand die veel kennis heeft overgeleverd van de Profeet, de uitlegger van de Quraan, de faqieh, ondanks zijn leeftijd).
Het nam hem een keer mee en hij ging bij hen zitten. Ibn Abbaas zegt: Hij heeft me slechts binnen gelaten om hen iets te tonen. (Iets te laten zien, iets te leren)
En Omar vroeg aan hen (de ouderen): Wat zeggen jullie over (إِذَا جَاء نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْح). Sommigen zeiden: We zijn opgedragen om Allaag te prijzen en om vergeving te vragen als we overwinnen.
En anderen zeiden helemaal niets.
Omar zei tegen Ibn Abbaas (de uitlegger van de Quraan): Is dit ook wat jij zegt? (Is dit ook hoe jij deze Surah uitlegt. Is dit slechts de betekenis van deze surah? Of is er een andere betekenis en uitleg voor deze surah, voor deze verzen?)
Ibn ABbaas zei: Nee. Omar vroeg hem vervolgens: En wat zeg jij dan?
Hij zei: Dit is de tijd van de Profeet die hem bekend wordt gemaakt. Allaah zegt: (Als de hulp van Allaah en de overwinning zijn gekomen.), dit is het teken van het einde. (Prijs dan de Glorie van jouw Heer en vraag Hem om vergeving. Voorwaar, Hij is Berouw aanvaardend.).
(Dit is de vastgestelde tijd van de Profeet, dit is het einde van de Profeet, dit is de naderende dood van de Profeet, dit is het afscheid van de Profeet sallallaahu alaihi wasallam.)
Omar zei: Ik weet hierover datgene wat je hebt gezegd. (Hij bevestigde de uitleg van Ibn Abbaas.).
En zo zien we dat deze Surah een “verborgen” uitleg heeft. Een betekenis die niet voor iedereen duidelijk is.
En een van de belangrijke lessen die we hieruit leren is dat de uitleg van de Quraan gezocht moet worden bij degene die de Quraan hebben meegemaakt. Zij weten immers de reden en context en aanleiding van de neergezonden verzen en hoofdstukken van de Quraan.
Terug naar surat anNasr en de betekenis van de verzen:
Allaah subhanhau wata’ala is dit hoofdstuk begonnen met: (Als de hulp van Allaah en de overwinning zijn gekomen.)
Met de hulp van Allaah wordt bedoeld de hulp die de Profeet heeft gehad tegen Quraish. En nog specifieker: De Islaam is waarmee de Profeet gekomen is en dat is wat hij heeft verkondigd en waarmee hij onrecht heeft bestreden.
En de overwinning dat is de overwinning van Mekkah. De opening van Mekkah. EN dat was in het achste jaar na al-Hijra, Het achste jaar van de Isamitische jaartelling.
Dat was het moment dat Mekka geopend werd, overwonnen werd, bevrijd werd. Zonder strijd of veldslag, maar enkel met een overweldgende hoeveelheid mensen die naar Mekkah zijn afgereisd samen met de Profeet. Velen van hen kwamen zelf uit Mekkah en zijn verjaagd en weggepest of verbannen.
Als de Islaam is gekomen en Mekkah is geopend. Dat is het moment dat het einde nadert van de Profeetschap, niet alleen van de persoon Mohammed, maar van het hele Profeetschap, want na hem komt geen Profeet of Boodschapper meer.
Als dit moment gekomen is waarop (jij (O Mohammed) de mensen in grote groepen tot de godsdienst van Allaah ziet toetreden. )
Als dit moment gekomen is en het moment zal komen, het is namelijk een belofte van Allaah:
(Prijs dan de Glorie van jouw Heer en vraag Hem om vergeving. Voorwaar, Hij is Berouw aanvaardend.)
Prijs dan de Heer dat Hij het recht -de Islaam- heeft doen overwinnen. En het onrecht heeft verzwakt.
En vraag Hem om vergeving voor jullie tekortkomingen. Want enkelen vroegen zich af wanneer de overwinning dan zal komen. En vroegen zich af waar op gewacht werd. En hun vertrouwen was verzwakt. En dit is zeker een tekortkoming waarvoor je vergeving dient te vragen bij Allaah. Keer terug tot Hem en heb vertrouwen op Hem. Als je je afvraagt waarom je niet geholpen wordt of waarom het zolang duurt voordat je beter bent of waarom het zo moeilijk is om iets te bereiken wat je graag wilt.
Aarzel dan niet, twijfel dan niet. En heb vertrouwen in Allaah. Want jij weet niet of datgene wat jij wil het beste is voor jou. Jij weet niet of datgene wat jij wil goed is voor jou.
En smeek Allaah om jou deze tekortkoming te vergeven. En als Allaah subhanahu wata’ala zijn Profeet opdraagt om vergeving te vragen, wie ben jij dan beste gelovige! Smeek Allaah om vergeving voor jou tekortkomingen!
De Profeet vroeg Allaah 100 keer per dag om vergeving.
En tot slot: Deze surah bevat twee voorspellingen die niet voor iedereen duidelijk zijn. Namelijk het naderende einde van de Profeet. En dat hebben we besproken.
Maar ook de voorspelling dat de mensen in grote groepen tot de godsdienst van Allaah zullen toetreden. En dit is iets wat sindsdien al het geval is en wat we nog steeds met onze eigen ogen zien en horen.
Prijs Allaah, zeg subhanallaah en alhamdulillaah. En vraag Allaah om jouw tekortkomingen te vergeven.

Alle lof komt Allaah toe die ons heeft gegeven en niets van ons nodig heeft. We vragen Allaah om ons standvastig te maken.

Gift ten behoeve van de Islamitische Vereniging El Mouahidine (iDeal)

iDeal betaling wordt mogelijk gemaakt door TargetMedia. Geen iDeal? Klik hier.

Over ons

Wij zijn de Islamitische Vereniging El Mouahidine. Beter bekend als Moskee ElMouahidine te Leerdam. جمعية ومسجد الموحدين. Wij bedienen de Islamitische gemeenschap in Leerdam en omstreken. Lees verder...