Fajr:06:47 | Duhr:12:27 | Asr:02:21 | Magrib:04:43 | Ishaa:06:25 | Maandoverzicht

Vrijdagpreken in het Arabisch en Nederlands.

01-01-2016 - Drie zaken die we dienen te vermijden

Titel
Drie zaken die we dienen te vermijden
قيل وقال وإضاعة المال وكثرة السؤال
Audio
Opmerking
We vragen Allaah om vergeving als er zaken uitgesproken worden die niet in overeenstemming zijn met de Islaam. En we vragen een ieder die iets leest of hoort wat niet in overeenstemming is met de Islaam om dit te melden via het contactformulier. Vermeld in ieder geval de datum.
De Nederlandse vertaling is niet een exacte vertaling van het Arabische deel. Er kunnen zaken zijn weggelaten of juist toegevoegd!

بسم الله الرحمن الرحيم   |   Bismillaah-rrahmani-rrahiem   |   In de naam van Allaah de meest Barmhartige de meest Genadevolle.


الحمد لله رب العالمين والصلاة والسلام على الرسول الكريم محمد وعلى آله وأصحابه أجمعين.

عن المغيرة بن شعبة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم: ” كان ينهى عن قيل وقال وكثرة السؤال وإضاعة المال” متفق عليه واللفظ للبخاري
معنى الحديث: أن النبي صلى الله عليه وسلم يعلمنا في هذا الحديث الآداب الإسلامية، حيث يبين لنا الأخلاق التي لا توافق وتتعاكس مع الأخلاق الإسلامية الإنسانية الفطرية.
ينهى النبي صلى الله عليه وسلم في هذا الحديث عن خصال مذمومة لما فيها من الضرر على الفرد والمجتمع.
وهي، أولا: قيل وقال: أي نقل الكلام دون تثبت ولا تحر عن مصداقيته وثبوته.
ثانيا: وإضاعة المال: الذي به قيام معايش الناس وحياتهم.
ثالثا: وكثرة الأسئلة: الأسئلة التي لا نفع فيها،
ونستفيد من هذا الحديث:
أن على كل ٍّ مسلم ومسلمة التفكر والتأمل في الكلام قبل النطق به لقوله صلى الله عليه وسلم (من كان يؤمن بالله واليوم الآخر فليقل خيراً أو ليصمت) فالكلام من عمل العبد الذي يحاسب عليه ويجازى به يوم القيامة إن خيراً فخير وإن شراً فشر.
وأن من الغلط أن يتحدث الإنسان بكل ما سمع أو قرأ لأن الناس تتناقل الأخبار الكاذبة بقصد وبغير قصد، فإذا نقلت كل ما سمعت دون تحقق فستنقل الكذب وتتحدث به وقد قال صلى الله عليه وسلم (كفى بالمرء كذباً أن يحدث بكل ما سمع) رواه مسلم في المقدمة.
ينبغي أن يتحرى المسلم في كل ما ينقل عنه غيره، وتتأكد هذه المسؤولية في التحري والتفكر والتأمل في مواضع، ومنها:
نقل الكلام المتعلق بالأحكام الشرعية لأنه من القول على الله وعلى رسول الله صلى الله عليه وسلم ولا يجوز نسبة شيء إلى الله والى رسوله الا بعد التثبت والتحقق.
وكذلك النقل عن العلماء بأن فلاناً أفتى بكذا أو قال كذا لأن العلماء هم المبلغون عن الله وعن رسوله صلى الله عليه وسلم. فتثبت قبل نقل كلام العلماء.
ولأن النقل عنهم قد يكون فيه ما يستلزم تنقصهم وازدراءهم وبغض القلوب لهم فيكون في التنفير عنهم تنفير عن الدين والعلم الشرعي.
وكذلك النقل عن الحكام والأمراء ونحوهم ولا سيما في أوقات الفتن فإن الناس تتناقل عنهم وعن العلماء كثيراً من الأخبار بسبب فضحهم عن غير حق وظلمهم، وبسبب أن يؤدي هذا الكلام إلى عدم الاستماع إليهم وبغضهم والابتعاد عنهم، فيحصل بسبب هذه الأخبار، بسبب القيل والقال من الفساد والشرور ما لا يعلمه إلا الله.
وكذلك القيل والقال، والخوض في ما تعلم، فيما يتعلق بمثلا الأمور السياسة، والأمن والخوف، ولا سيما في أوقات الفتن، فإن هذا القيل والقال يؤدي إلى نمو الإشاعات وتكاثرها، فلا يصح ترويجها، بل يجب على المسلم أن يتعامل مع ما لا ليعلم بالسكوت عنها، وردها إلى من هو أعلم منه بهذه الأمور.
وقد ذم تعالى من ينقل القيل والقال والإشاعات والإذاعات، ومن ينقل كل ما سمعه، بل أمر الله تعالى بردها، برد الإشاعات والمقولات إلى أولي الأمر، فقال سبحانه وتعالى (وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُولِي الْأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ يَسْتَنْبِطُونَهُ مِنْهُمْ وَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُ لَاتَّبَعْتُمُ الشَّيْطَانَ إِلَّا قَلِيلًا) [النساء: 83]
ثم قال صلى الله عليه وسلم: وإضاعة المال: فالمال من النعم العظيمة وقد سماه الله خيراً فقال (وإنه لحب الخير لشديد) يعني المال. وبه قيام الحياة الدنيوية ومصالحها كما قال تعالى (ولا تؤتوا السفهاء أموالكم التي جعل الله لكم قياماً -قيما-) والمال في الحقيقة اختبار وابتلاء، وقد يبتليك الله تعالى بكثرة الال أو بقلته.
ولا يحل اكتسابه من وجه حرام كالربا والسرقة والرشوة ، ولا يجوز انفاقه في مصرف حرام كشراء الخمر وما لا يحل للمسلم ويؤدي إلى الفساد، وكذلك لا يجوز منع الحقوق الواجبة فيه كالزكاة الواجبة والنفقات الواجبة.
فلا يحل إضاعة المال، ولإضاعة المال صور عديدة ومنها إنفاق شيء منه ولو قليلاً فيما حرم الله تعالى، ومنها الإسراف والتبذير، وهو مجاوزة الحد المتعارف والمعقول عليه في شراء الأمتعة، من ملابس وطعام ونحوها وفي الضيافة ونحو ذلك. قال تعالى (ولا تبذر تبذيراً إن المبذرين كانوا إخوان الشياطين وكان الشيطان لربه كفوراً).
ثم قال صلى الله عليه وسلم: وكثرة السؤال: لنعلم أن السؤال من وسائل تحصيل العلم، وقد قال تعالى (فاسألوا أهل الذكر إن كنتم لا تعلمون) وقد جاء جبريل عليه السلام يعلم الناس دينهم عن طريق أسئلة طرحها على النبي صلى الله عليه وسلم ، ولكن الأسئلة على نوعين:
النوع الأول : أسئلة محمودة يشكر أهلها وهي الأسئلة التي تكون بقصد التعلم، وتكون عما ينفع المسلم، وتكون موجهة لأهل الذكر والعلم والخبرة، كما كان الصحابة يسالون النبي صلى الله عليه وسلم عما يشكل عليهم، فكان النبي صلى الله عليه وسلم يجيبهم. فيكون قصد السؤال هو التعلم والاستفادة.
النوع الثاني: أسئلة مذمومة، وهي الأسئلة التي يراد بها إظهار السائل فضل نفسه، أو يريد بها تغليط المسؤول وإظهار عجزه وجهله، أو السؤال عما لا ينفع، أو السؤال عن القضايا التي لم تقع وإنما هي مجرد تخيل وتوقع، أو السؤال في زمن نزول الوحي عن شيء حلال فحرم من أجل سؤاله أو شيء كان فيه سعة فضيق وشدد على الناس بسبب سؤاله. وكلكم تعرفون قصة البقرة وقوم موسى، أكثروا من الأسئلة حتى صعب عليهم الأمر، من أن الأمر كان سهلا واضحا في أول الأمر.
عباد الله: نهاكم نبيكم عن القيل والقال، وإضاعة المال، وكثرة السؤال. فعلنا أن لا نقوم بهذه الخصال القبيحة المذمومة المتضادة مع الأخلاق الإسلامية مثل التثبت في الأمر قبل نشرها، وأن نستفيد من المال الذي أعطانا الله إياه ولا نضيعه، وأن لا نسأل إلا إذا أردنا التعلم والاستفادة.

 


Muawiya schreef aan Al-Mughira bin Shu'ba: schrijf me iets wat je hebt gehoord van de profeet (vrede zij met hem). Al-Mughira schreef: ik hoorde de profeet zeggen, "Allah heeft voor u drie dingen die Hij hekelt:
1. verwaande (ijdel) gepraat, (onnodig gepraat) dat je te veel praat of dat je praat over anderen.
2. het verspilling van rijkdom (uitslovend)
3. en te veel vragen stellen (in gediscussieerde godsdienstige kwesties) of het vragen (bedelen) van iets aan anderen (behalve in grote nood)
En in een andere versie: De Profeet verbood ons: onnodig gepraat (er is gezegd en hij heeft gezegd), en het veel vragen, en het verspillen van bezit/ged.
En deze hadieth gaat over de eigenschappen van de Moslim. En in dit geval welke eigenschappen hij dient te vermijden. Eigenschappen die schadelijk zijn voor het individu en voor de samenleving.
Ten eerste: er is gezegd en hij heeft gezegd: met andere woorden het verspreiden van alles wat er gezegd is en wat je gehoord hebt zonder na te gaan of het wel waar is.
Ten tweede: het verspillen van geld: geld dat je nodig hebt in deze wereld om jezelf en je gezin te onderhouden.
Ten derde: veel vragen: het stellen van vragen omdat het kan en niet omdat je een antwoord zoekt.
Wat leren we van deze hadieth:
1- Dat de moslim verplicht is om na te gaan en na te denken en te verdiepen in wat je wil zeggen voordat je het uitspreekt. Voordat je het verspreid en doorgeeft aan anderen.
Het is in het algemeen de regel dat je pas dient te spreken als je iets nuttigs hebt te melden. En een grap kan ook nuttig zijn. Voordat je gaat denken dat je altijd serieus moet zijn.
Want weet beste moslim, alles wat je tong uitspreekt wordt opgeschreven en daar wordt je op de dag des oordeels over beoordeelt en mee geconfronteerd.
Het is dus fout om alles wat je gehoord hebt zomaar te verspreiden. Je dient eerst na te gaan of het wel klopt en of het de waarheid is. Er is niets ergers dan het verspreiden van een leugen, onwaarheden.
En het controleren van wat je zegt is nog belangrijker als het gaat om het verspreiden van zaken die te maken hebben met de Islaam.
Want als je iets verspreidt wat met de Islaam te maken heeft dan zeg je namelijk dat Allaah het heeft gezegd, of Mohammed sallallahu alaihi wasallam. En dit is een zeer kwalijke zaak als je niet eerst nagaat of het correct is.
Maar ook het verspreiden van uitspraken van geleerden over Islamitische kwesties is terughoudendheid een goede eigenschap.
Door het verspreiden van valse uitspraken kun je
Dus voordat je op facebook zet: De weldedele sheick heeft gezegd dat … controleer eerst of hij het gezegd heeft.
En wat doe je als je er niet achter kan komen of hij het gezegd heeft?
Dan hanteer je terughoudendheid! Wederom een goede eigenschap. Weet je iets niet zeker dan trek je jezelf terug en dan houd je je mond.
Want het verspreiden van uitspraken die niet gedaan zijn door de betreffende personen leidt tot onrust, afkeur van de geleerde en andere negatieve gevolgen, die soms doelbewust gekozen zijn door degene die is begonnen met het verspreiden van de leugen.
Allaah zegt: (En wanneer er een zaak van veiligheid of vrees tot hen (de huichelaars) komen is, dan verspreiden zij het. En indien zij het aan de Boodschapper voorgelegd hadden, of aan degenen van hen die met gezag bekleed zijn, dan zouden degenen onder hen die onderzoeksbekwaam zijn er kennis van kunnen nemen. Als het niet vanwege de gunst van Allah over jullie zou zijn, en Zijn Genade, dan zouden jullie de shaytan volgen, op weinigen na.).
Onthoudt je dus van het verspreiden van uitspraken van anderen totdat je zeker weet dat het waar is.
2- Verspillen van geld: Geld en rijkdom en bezittingen zijn een gunst van Allaah, die hij aan sommigen heeft gegeven en sommigen heeft onthouden. En beide zijn een beproeving van Allaah. Sommige mensen worden beproefd met rijkdom. Hoe gaan zij hier mee om? Waaraan spenderen zij hun geld? Geven ze de zakaat wel uit, ieder jaar? Geven ze sadaqaat? Geven ze alleen uit aan wat ze nodig hebben? Of verspillen zij hun geld en rijkdom?
En net zoals het niet toegestaan is om je geld te verdienen op een haraam manier, zo is het ook niet toegestaan om je geld uit te geven aan datgene wat verboden is.
En het verspillen houdt in dat je meer geld uitgeeft aan iets dan wat bij de mensen gewoon is. Allaah zegt: (En geef de verwanten hun recht en de armen en de reizigers (zonder proviand), en wees niet verspillend. (27) Voorwaar. de verspillers zijn broeders van de shaytan en de shaytan is ondankbaar jegens zijn Heer.).
Met andere woorden, de verspiller is ondankbaar bezig richting Allaah en zijn medemens.
3- Veel vragen: Veel vragen kan twee dingen in houden, en beide zijn niet goed: Te veel vragen van je medemens, of het nou gaat om iemand die bedelt of iemand die hulp nodig heeft van een ander. Vraag het nodige van je medemens maar vraag niet te veel.
De tweede betekenis is het veel stellen van vragen.
Het stellen van vragen op zich is iets goed. Allaah subhanahu wata’ala draagt ons op om de mensen van kennis te vragen als we iets willen weten.
En daar zit meteen ook de clue. Namelijk het stellen van vragen om iets te weten te komen is iets goeds en soms zelfs een verplichting.
Wat niet goed is is het stellen van vragen terwijl het antwoord jou niet interesseert of niet je doel is. Of het blijven stellen van vragen terwijl je al een duidelijk antwoord hebt gehad.
Een voorbeeld hiervan is het verhaal van het offeren van een koe wat in de Quraan staat.
Het volk va Moesa is opgedragen om een koe te offeren. Elke koe was goed geweest, ongeacht kleur, ras enz. Maar zij vroegen Moesa hoe de koe er uit moet zien en welke kleur de koe moest hebben enz … en zo maakten ze het alleen maar moeilijker voor zichzelf.
Beste dienaar van Allaah: Jouw Boodschapper, Mohammed, sallallahu alaihi wasallam heeft jou verboden om alles klakkeloos te verspreiden. En hij heeft jou opgedragen om goed om te gaan met je geld en je rijkdom en deze niet te verspillen. En hij heeft jou geleerd dat het niet goed is om te veel te vragen. Niet te veel vragen te stellen die onnodig zijn.
Zul jij behoren tot degene die gehoor geven aan onze Profeet. Niet om hem tevreden te stellen maar om Allaah subhanahu wata’ala tevrden te laten zijn over jou.
Om een betere Moslim te worden. Om een beter mens te worden.

Gift ten behoeve van de Islamitische Vereniging El Mouahidine (iDeal)

iDeal betaling wordt mogelijk gemaakt door TargetMedia. Geen iDeal? Klik hier.

Over ons

Wij zijn de Islamitische Vereniging El Mouahidine. Beter bekend als Moskee ElMouahidine te Leerdam. جمعية ومسجد الموحدين. Wij bedienen de Islamitische gemeenschap in Leerdam en omstreken. Lees verder...